Wim Boer geeft een eind impressie van de geruchtmakende Omniworld enquete.

Meer artikelen uit het dossier kunt u hier lezen.

---

Omniworld enquete met vele zwarte schapen

Schuld en Boete

Op 13 november 2003 was het dan eindelijk zo ver. De Raad van Almere besprak het rapport van de enquêtecommissie Omniworld. Stevenen we af op de apotheose of een doekje voor het bloeden?
De tribune was (bij dit onderwerp) ongebruikelijk leeg. Geen spoor van de hoofdrolspelers. Volgens de ingewijden was Smeeman afwezig om te voorkomen dat hij zich geroepen voelde zich te verdedigen, wat gênant zou zijn geweest voor de rest. Van Bemmel is het project al lang vergeten. Het was zijn geld niet.
De raadsenquête Omniworld, een poging om terug te kijken naar het proces rond het project Omniworld Evaluatie van het proces, niet het zoeken naar schuldigen. We waren immers allemaal verantwoordelijk.
Toch ging het deze avond om de politieke conclusies en eventuele politieke consequenties. Het gaat om het lering trekken uit fouten en valkuilen en het beoordelen van de politieke cultuur.

Witgraaien en zwart betalen

Van Duijn van Leefbaar Almere pakte stevig uit. Miljoenen aan adviezen die niet meer terug te vinden zijn, betrokkenen die zich voor een fors bedrag per dag aan zichzelf verhuurden en zwart betalen van sporters. Een verdachtmaking die de CDA fractie later (terecht) de opmerking ontlokte dat je zoiets ofwel moet bewijzen of niet moet zeggen. Maar volgens Van Duijn kan eventueel sjoemelen niet worden uitgesloten. De geloofwaardigheid van het openbaar bestuur was beschaamd, met van Bemmel en Smeeman als hoofdschuldigen. Voor Van Duijn was de stijl van besturen in de laatste twee colleges kenmerkend daarvoor.
Een boeiend detail was dat Van Duijn een einde maakte aan de onduidelijkheid over de reden om Leefbaar op te richten. Was het volgens de oprichter Frits Huis in de openbare hoorzitting nog een belangrijke reden, Van Duijn sprak over de reden. Leefbaar wil geen betaald voetbal. Omniworld was een debacle.

De droom Omniworld

Heel andere geluiden kwamen er van de VVD en de meeste andere partijen. Martin Sinke wees er op dat de breedtesport een enorme impuls heeft gekregen en dat het als het om topsport ging niet alleen gaat over voetbal. De volleyballers en basketballers doen het bijvoorbeeld uitstekend. Het geld is niet ' verdampt'. Er is veel bereikt, maar de zorgvuldigheid en de transparantie heeft te wensen over gelaten. Voor de collegepartijen en de raad was Omniworld een droom waar consensus over was. In de tijd van het monisme binnen de raad was er sprake van een collectieve verantwoordelijkheid. Het begrip ambitie en Almere was toen één. Zonder die ambities was Almere niet geworden wat het is.
Voor de PvdA is er niet altijd doelmatig gehandeld, was er te weinig controle op het management van de NV en onvoldoende aandacht voor de problematiek van de verschillende verantwoordelijkheden van het college (de 'pettenproblematiek'). Binnen het college was er te veel een cultuur van non-interventie. Maar ook de PvdA komt tot de conclusie dat er geen sprake is geweest van onbehoorlijk bestuur. Bij het uitvoeren van ambities worden fouten gemaakt. Voor woordvoerder van der Donk is er wel sprake van de noodzakelijke momenten van reflectie en die zijn er onvoldoende geweest, maar de PvdA zou het met deze ambities zo weer hebben gedaan.

Onvoldoende momenten van reflectie

GroenLinks was samen met de PvdA duidelijk in haar oordeel. Er zijn onvoldoende momenten geweest van reflectie. Er zou een protocol moeten komen voor dit soort grote projecten (Poort, het Centrum, revitalisering Haven, etc). D66 benadrukte nog eens dat het cultuurverschil tussen gemeente en NV groot was. Het gaat bijvoorbeeld om de afweging, hebben we het over gemeenschapsgeld of over geld van een onderneming. Bij D66 waren de meningen voortdurend verdeeld geweest tot het moment waarop door de PvdA (het amendement Beuse) feitelijk de stekker uit het project werd getrokken.

Conclusie

Het rapport heeft zin gehad. Het heeft veel te veel energie en geld gekost (minimaal 300 uur vergaderen bijvoorbeeld), maar het heeft wel aangetoond dat er niet opzettelijk door betrokkenen binnen het gemeentebestuur is gesjoemeld. Of dat wel gebeurd is binnen het project zelf is minder relevant. Hoe kwalijk misschien ook. De geloofwaardigheid van het bestuur van onze gemeente staat nog overeind. Over de kwaliteit van hun keuzes en inspanningen kun je van mening verschillen. Daar is alle reden toe. Over de kwaliteit van het management van de NV zijn de meningen minder verdeeld. Dat was beneden de maat. Blijft het gevoel dat we met elkaar een droom hebben gehad die in een nachtmerrie is geëindigd, waar Almere meer had verdiend.
Het afschieten van een droom, zoals Leefbaar Almere wilde, is alleen dan acceptabel als er wat voor in de plaats wordt gesteld. Dat verwacht ik niet, want u weet wel, Leefbaar Almere houdt niet van betaald voetbal, houdt niet van een theater, houdt niet van... U mag raden waar ik niet van houd.

Wim Boer

---

U kunt deze pagina opnemen in uw favorieten (bookmark) of de URL in de adresbalk kopiëren naar b.v. een e-mail bericht.